در این نشست دکتر محمدتقی نظرپور، عضو هیأت علمی دانشگاه شهید بهشتی و معاون اسبق اداری، مالی و مدیریت منابع وزارت علوم، تحقیقات و فناوری سخنان خود را بیان این مطلب که وضعیت فعلی آموزش عالی ایران دارای ظاهری متناقض است، آغاز کرد. وی گفت از آموزش عالی حل مسائل اقتصادی، اجتماعی و فناورانه کشور انتظار می رود اما اختیارات و منابع مالی آموزش عالی محدود تر از قبل شده است.

دکتر نظر پور در پاسخ به این پرسش که آیا دانشگاه ایرانی با ساختار فعلی حکمرانی و تأمین مالی، توان ایفای مأموریت های جدید را  دارد؟ اظهار داشت: بدون بازتعریف دانشگاه و اصلاح هم زمان حکمرانی و استقلال مالی، این انتظار واقع بینانه نیست. دانشگاه به مثابه بوم سازگان دانش، باید شبکه ای از کنشگران باشد. نه اینکه استاد فقط مقاله و دانش تولید کند و دانشجو سر کلاس حاضر شود و دانشگاه نیز به صرف بودجه بپردازد. تعامل دانش، اقتصاد و جامعه، باید اتفاق بیفتد و دانشگاه فراتر از سازمان آموزشی باشد.

وی افزود: دانشگاه های کشور با ساختار کنونی نهادی دانشی هستند نه کنش گر و در چنین وضعیتی اگر مأموریت های گسترده برای آن تعریف شود و از سویی در تصمیم گیری ها اختیاری نداشته باشد، سیاست ها بی نتیجه خواهد بود.

دکتر نظرپور در ادامه به نقد وضعیت موجود آموزش عالی ایران پرداخت و گفت: اداره جزیره ای دانشگاه ها،  گسست دانشگاه و جامعه، کاهش بهره وری نهادی از مهمترین مسائل حال حاضر است. حکمرانی آموزش عالی یک مسئله بنیادین است و در کشورمان با غلبه الگوی دولت گرا، مداخله بالا، استقلال محدود، پاسخ گویی مبهم مواجه هستیم.

وی  استقلال مالی دانشگاه را  یک سوء برداشت رایج قلمداد و تشریح کرد: استقلال مالی اغلب به اشتباه به معنی کاهش حمایت و بودجه دولت یا افزایش فشار اقتصادی بر دانشجو تلقی می شود. در حالیکه استقلال مالی به معنای خودمختاری تصمیم گیری، انعطاف مدیریتی و پاسخگویی شفاف است.

دکتر نظرپور سپس خطرات استقلال مالی بدون حکمرانی را شامل: کالایی شدن آموزش، اولویت یافتن پروژه های پر درآمد اما کم اثر، تضعیف ماموریت های اجتماعی و منطقه ای برشمرد و راه حل رفع تعارض موجود در آموزش عالی کشور را مسأله گرایی عنوان کرد.

وی همچنین به چالش های قرن ۲۱ اشاره کرد و گفت:  هوش مصنوعی و دیجیتال سازی، جهانی شدن آموزش عالی، شکاف دیجیتال و نابرابری، از مهم ترین چالش های پیش رو هستند و اهمیت ماموریت گرایی در آموزش عالی، حل مسئله، ارتباط دانش و جامعه را بیشتر می کنند.

دکتر نظرپور در جمع بندی سخنان خود، اصلاح مالی بدون اصلاح حکمرانی را امری ناکام و ناتمام دانست و گفت اگر بخواهیم به استقلال دانشگاه ها توجه کنیم بدون ایجاد سازوکار پاسخگویی و اصلاح نظام انگیزشی ممکن نخواهد بود. استقلال همراه با پاسخگویی و ماموریت گرایی باید مورد توجه قرار گیرد.

در بخش دیگر این نشست دکتر پرستو محمدی رئیس پژوهشکده اقتصاد دانشگاه به ارائه گزارش عملکرد نشست های دور دوم پرداخت و ضمن معرفی سخنرانان هر جلسه و بیان خلاصه ای از هر گفتار، پیامی مختصر از آن نشست استخراج کرد.

دکتر رضا قراخانلو معاون برنامه ریزی، نظارت و فناوری اطلاعات دانشگاه نیز در این نشست وجود مراکز پژوهشی نظیر پژوهشکده اقتصاد در دانشگاه را برای حل مسائل دانشگاه و رفع نیازهای موجود، بسیار مثبت و کمک کننده ارزیابی کرد و گفت: همانگونه که در این نشست ها به مسائل کلان آموزش عالی توجه دارید و نگاه ملی به مشکلات موجود دارید از شما برای رفع مسائل دانشگاه دعوت می کنم و امیدوارم در آینده جلساتی با حضور اساتید صاحب نظر با رویکرد مسائل دانشگاه تربیت مدرس برگزار کنید.

گفتنی است در پایان نشست از جلد دوم کتاب «گفتارهایی در آموزش عالی ایران (الگوهای حکمرانی و تأمین مالی)» رونمایی شد.