«آغازهای تازه در روزهای دشوار؛ تأملی بر امید و تابآوری»
دکتر فروغ اسرافیلیان مشاور امور بانوان و خانواده و مدیر گروه روانشناسی در یادداشتی نوشت:روزهای سخت همیشگی نیستند و انسان توان آن را دارد که حتی در میان ابرها، روزنهای از روشنایی پیدا کند.
دائماً یکسان نباشد حالِ دوران، غم مخور!
روزهایی را پشت سر میگذاریم که برای بسیاری از ما با نگرانی، خبرهای نگرانکننده و احساسهای پیچیده همراه بوده است. در چنین زمانهایی طبیعی است که ذهن و دل ما درگیر شود؛ گاهی خسته شویم، گاهی مضطرب و گاهی حتی بیحوصله یا بیانگیزه. این واکنشها نشانه ضعف نیستند، بلکه واکنش طبیعی انسان در مواجهه با شرایط دشوارند.
امسال آغاز سال نو و عید فطر در فضایی رخ میدهد که شاید حال و هوای جشنهای همیشگی را نداشته باشیم. با این حال، رسیدن سال نو همواره یادآور «امکان آغاز دوباره» است؛ فرصتی برای مکثی کوتاه، نگاهی تازه به مسیر زندگی و توجهی بیشتر به حال درونی خودمان. حتی اگر شرایط بیرونی دشوار باشد، همین لحظههای نمادینِ آغاز، میتوانند یادآوری کنند که تغییر و نو شدن همچنان ممکن است.
تقارن این دو عید نیز معنایی عمیقتر به این آغاز میدهد. در سنتهای معنوی ما، عید فطر تنها پایان یک ماه نیست؛ بلکه نشانه بازگشت به تعادل، پاکی درون و شروعی تازه است. فرصتی برای اینکه انسان بار دیگر به درون خود نگاه کند و از دل خستگیها، نیرویی تازه برای ادامه مسیر پیدا کند. این همان چیزی است که در روانشناسی از آن با عنوان «تابآوری» یاد میشود؛ توانایی انسان برای ادامه دادن، معنا پیدا کردن و دوباره برخاستن حتی در میان دشواریها.
تابآوری همیشه به معنای انجام کارهای بزرگ نیست. گاهی یک گام کوچک میتواند نقطه آغاز تغییر باشد. شاید تصمیم بگیریم کمی بیشتر مراقب حال خود باشیم، زمانی کوتاه را از هیاهوی خبرها فاصله بگیریم، با عزیزی گفتوگویی صمیمانه داشته باشیم، چند دقیقه در سکوت نفس عمیق بکشیم یا لحظهای به چیزهایی فکر کنیم که هنوز در زندگیمان ارزشمند و امیدبخش هستند.
سلامت روان تنها با نبود اضطراب تعریف نمیشود؛ بلکه با توانایی ما برای حفظ پیوند با معنا، امید و ارتباط با دیگران شکل میگیرد. در این روزها، توجه به سلامت معنوی میتواند نقش مهمی در آرامش درونی ما داشته باشد. برای برخی این معنا در دعا و نیایش پیدا میشود، برای برخی در کمک به دیگران، در همدلی با اطرافیان یا در قدردانی از لحظههای کوچک اما واقعی زندگی.
شاید شرایط بیرونی همیشه مطابق میل ما نباشد، اما نحوه مراقبت از درون خود تا حدی در اختیار ماست. گاهی همین مراقبتهای کوچک، همین مکثهای کوتاه برای آرام کردن ذهن و دل، میتواند نیروی ادامه مسیر را در ما زنده نگه دارد.
در آستانه سال نو و عید فطر، شاید مهمترین یادآوری برای همه ما این باشد که تغییر، هرچند آهسته، ممکن است. روزهای سخت همیشگی نیستند و انسان توان آن را دارد که حتی در میان ابرها، روزنهای از روشنایی پیدا کند.
دائماً یکسان نباشد حالِ دوران، غم مخور!